Yazı Detayı
05 Ağustos 2019 - Pazartesi 15:06 Bu yazı 10805 kez okundu
 
KOYUN-KEÇİ VEBASI
Tahir Yavuz
tahir@atafen.com.tr
 
 

“Son günlerde basında çıkan haberlerde koyun keçi vebasından söz edildiği için özellikle tüketicilerde bir panik oluştu. Çok miktarda soru geldi. Özellikle veba adının ürkütücü etkisi ile oluşan panik sebebiyle iki yıl önce derlediğim yazıyı tekrar yayınlamanın yararlı olabileceğini düşündüm. “

 

Etkeni virüs olan bu hastalık küçükbaşların vebası, koyun – keçi vebası, küçük geviş getirenlerin vebası =PPR olarak bilinir.  Daha çok keçilerde görüldüğü için “Keçi Vebası” denilmekle birlikte, hastalık koyunlarda ve yaban hayatındaki küçük geviş getirenlerde de görülür.

Etken virüstür (Paramyxovirus-morbillivirus).  İnkubasyon süresi 2-6 gündür.  Hastalık birdenbire ortaya çıkar.  Yüksek ateş, iştahsızlık, durgunluk ile başlayan hastalık daha sonra burun akıntısı, diş etlerinde, damakta, dilde ve yanaklarda sıyrık şeklinde yaralar ile devam eder.

Burun akıntısı giderek koyulaşır.

Burun deliklerinin iç ve dış kısımlarında kabuklaşmalar oluşur.  Bu kabuklar ve koyu burun akıntısı yüzünden burun tıkanıklığı ile solunum güçlüğü ortaya çıkar.

Bu belirtilere aksırık, tıksırık, öksürük ve göz yaşı akıntısı eşlik eder.  Devamında pneumoni= zatürre şekillenir, ishal görülmeye başlar.

Hastalık burun akıntısı, aksırık, tıksırık esnasında etrafa saçılan damlacıklar, bulaşık su, yataklık, altlık malzemesi ve yemlikten diğer hayvanlara da yayılır.

Şiddetli ishal, zatürre ( pneumoni), aşırı sıvı kaybı ve hızlı zayıflama ile hastalıktan şüphe edilir.  Kesin teşhis laboratuvar testleriyle konulur.

Hastalık ağız yaraları bakımından ilk başta ektima, mavi dil, şap hastalıklarıyla, zatürre yönünden pasteurella, kontagioz keçi ciğer ağrısı, ishal yönünden koksidiyoz ve diğer ishaller ile karıştırılabilir.  Kesin teşhis için laboratuvara numune gönderilir.

Koyun-Keçi vebası =PPR  hastalığında hızlı ve aşırı zayıflama, kötü kokulu ishal, hastalığın hızla yayılması, bazen vulva ve vaginada lezyonlar dikkat çekicidir.  Şiddetli olaylarda hayvan ölü bulunur (Ani Ölüm).

Hasta hayvanların dışkılarının yayılma kaynağı olduğu unutulmamalıdır.

Gençler yaşlılardan daha duyarlıdırlar.  Yakalanma ve ölüm oranı gençlerde daha yüksektir.

Ölüm oranı yüzde 20-90 arasındadır.

Hastalığa yakalanma oranı %80- 100 dür.

Ölüm oranı gençlerde %80-90 a çıkar.

Hastalık ilk ateşin görülmesinden itibaren 5-10 gün içinde ölüm veya iyileşme ile sonuçlanır.

Hastalığın tedavisi yoktur.

Destek tedavileri ölüm oranını azaltır.

Koyun-Keçi vebasının aşısı vardır.

Zoonoz değildir.  İnsanlara bulaşmaz.

Aşılama, karantina ve dezenfeksiyon “Koruyucu Hekimlik” için önemlidir.  Sodyum hipoklorid (çamaşır suyu), %5 lik sodyum hidroksit veya glutaraldehit dezenfeksiyonda tercih edilmesi gereken çözeltilerdir.

Koyun-Keçi vebası  pasteurellosis, diğer ishaller ve yavru atma ile komplike olabilir.

Koyun ve keçilerin vebası Afrika-Asya ve Ortadoğu ülkelerinde, ne yazık ki, ülkemizde de görülen, büyük ekonomik kayıplara sebep olan bir hastalıktır.  Aşılamanın ihmal edilmemesi gerekir.

 
Etiketler: KOYUN-KEÇİ, VEBASI,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
29 Nisan 2022
KUZUNUN ŞİRDENİ
287 Okunma.
25 Nisan 2022
CMT VE SHS
216 Okunma.
26 Ekim 2021
BUZAĞI İSHALLERİNDE BULGULARIN İZLENMESİ
1531 Okunma.
20 Mayıs 2021
İNEKLERDE MEME DERİSİ YANGILARI
2240 Okunma.
30 Nisan 2021
HAYVANCILIKTA MUCİZELER
2982 Okunma.
19 Nisan 2021
EMBRİYONİK KAYIPLAR
803 Okunma.
03 Mart 2021
ANTİBİYOTİK KULLANIMINDA HATALAR
13635 Okunma.
12 Şubat 2021
BUZAĞILARDA DOĞMASAL AĞIZ ANORMALLİKLERİ
916 Okunma.
05 Ocak 2021
YEMLEME YÖNETİMİ
2627 Okunma.
07 Aralık 2020
BOTULİSM
2125 Okunma.
30 Kasım 2020
ENERJİ NEREDEN GELİR?
1676 Okunma.
26 Kasım 2020
ÇEVRESEL MASTİTİS
997 Okunma.
16 Kasım 2020
İNEKLERDE MEME BAŞI SİĞİLLERİ
3761 Okunma.
30 Ekim 2020
KOYUN VE KEÇİLERDE KÖRLÜK
3871 Okunma.
20 Ekim 2020
KUM KELEBEĞİ
1999 Okunma.
12 Ekim 2020
BOĞA İSTEMEYEN İNEK
1821 Okunma.
31 Ağustos 2020
İNEKLERDE GÖZ KANSERİ
2112 Okunma.
04 Ağustos 2020
BESİCİLİKTE KÂRLILIK
2186 Okunma.
23 Temmuz 2020
SULUKTAKİ YOSUNLAR
2379 Okunma.
06 Temmuz 2020
NEOSPORA
1659 Okunma.
27 Mayıs 2020
İNEKLERDE ÖKSÜRÜK
14574 Okunma.
22 Mayıs 2020
EKLEM YASTIĞI
5411 Okunma.
27 Nisan 2020
ZAYIF KOYUN
5702 Okunma.
13 Nisan 2020
CİĞERİNE KAÇTI
5290 Okunma.
24 Şubat 2020
ÇİFTLİK HAYVANLARINDA İÇ PARAZİTLERLE MÜCADELE
4313 Okunma.
17 Şubat 2020
KUZULARDA BAKIR EKSİKLİĞİ
12288 Okunma.
27 Ocak 2020
İŞKEMBEDEKİ YABANCI CİSİMLER
2342 Okunma.
20 Ocak 2020
UZUN SÜRELİ ANTİBİYOTİK KULLANIMI
1097 Okunma.
23 Aralık 2019
KUZULAR ÖLMESİN
4610 Okunma.
16 Aralık 2019
TÜRKİYE’DE HAYVANCILIĞIN SON 40 YILI
897 Okunma.
18 Kasım 2019
SÜT SIĞIRCILIĞI İŞLETMELERİNDE HAYVAN REFAHI
1240 Okunma.
04 Kasım 2019
KOYUNLARDA FLUSHİNG
16075 Okunma.
31 Ekim 2019
GÜNEŞ IŞIĞINA DUYARLILIK
2315 Okunma.
22 Ekim 2019
BUZAĞILAR RİSK ALTINDA
1066 Okunma.
02 Ekim 2019
BİYOGÜVENLİK
2164 Okunma.
25 Eylül 2019
4H
1985 Okunma.
02 Eylül 2019
BOĞA SEKTÖRÜNDE YENİ GENETİK İNDEKSLER:
1332 Okunma.
19 Ağustos 2019
SARIYA BOYANMIŞ BUZAĞILAR
1460 Okunma.
22 Temmuz 2019
CAE
1992 Okunma.
18 Temmuz 2019
CILIZ KUZULAR
3801 Okunma.
02 Temmuz 2019
SÜT TAŞI
4788 Okunma.
25 Haziran 2019
ISLAK AĞIZLI KUZULAR
6529 Okunma.
17 Haziran 2019
BEYAZ KARACİĞER
5808 Okunma.
10 Haziran 2019
İNEKLERDE SİNİRSEL BOZUKLUKLAR
8103 Okunma.
31 Mayıs 2019
İNEKLERİN MEMELERİNDE YARA
7647 Okunma.
27 Mayıs 2019
BUZAĞILARDA GÖBEK ŞİŞLİĞİ
3294 Okunma.
23 Mayıs 2019
MASTİTİS VE İNSAN
3163 Okunma.
13 Mayıs 2019
KEÇİLERDE MASTİTİS
8643 Okunma.
29 Nisan 2019
İNEKLER ZAYIFLARSA
10399 Okunma.
22 Nisan 2019
ÜLKEMİZDEKİ ETÇİ KOYUN IRKLARI
20887 Okunma.
15 Nisan 2019
ETÇİ KOYUN IRKLARI
30979 Okunma.
08 Nisan 2019
KEÇİLER ZAYIFLIYORSA
3567 Okunma.
01 Nisan 2019
AĞIZ SÜTÜ
3111 Okunma.
18 Mart 2019
KOYUN VE KUZULARDA SİNİRSEL HASTALIKLAR
37583 Okunma.
11 Mart 2019
KOYUNLAR NEDEN DÜŞÜK YAPAR
22700 Okunma.
26 Şubat 2019
HAYVANCILIKTA PROFESYONELLİK
2085 Okunma.
21 Şubat 2019
KURALLARA UYMALIYIZ
1378 Okunma.
11 Şubat 2019
KUZULARDA TOPALLIK
8544 Okunma.
04 Şubat 2019
KOYUNLARDA TOPALLIK
30826 Okunma.
30 Ocak 2019
HAYVANLARDA TOKSOPLAZMOZ
2337 Okunma.
17 Ocak 2019
BUZAĞILARDA SU ZEHİRLENMESİ
6414 Okunma.
07 Ocak 2019
ODUN DİL, YUMRU ÇENE
18514 Okunma.
28 Aralık 2018
İneklerde Böbrek Yangısı
6692 Okunma.
Haber Yazılımı