Yazı Detayı
22 Ekim 2019 - Salı 11:51 Bu yazı 77 kez okundu
 
MONİLYA HASTALIKLARI (Mumya, Kahverengi Çürüklük)
Kemal Yılmaz
bjkkemalyilmaz@gmail.com
 
 

 

Etmen: Monilinia laxa: Sert çekirdekli meyve türleri

Etmen: Monilinia fructigena: Yumuşak çekirdekli meyve türleri

Etmen: Monilinia linhartiana: Ayva

Etmenin Taksonomisi

Alem : Fungi

Sube : Ascomycota

Sınıf : Discomycetes

Takım : Helotiales

Familya : Sclerotiniaceae

Cins : Monilia

Tür : M. fructigena

       : M. laxa

       M .linhartiana

 

M. laxa Avrupa, Güney Afrika, Şili ve Irak' da  yaygın  türüdür.

M. fructicola Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, Avustralya, Yeni Zellanda, Brezilya ve Japonya' da yaygınlık göstermektedir.

Monilya hastalığı ülkemizde ilk kez Karel (1958) tarafından tespit edilmiştir. Hastalığın Kocaeli, Ankara, Amasya, Samsun ve Kastamonu illerinde yaygın olduğu bildirilmiştir (Karaca 1968; Baykal 1970). Amasya ve Samsun illerinde etmenin apotes oluşumu (Altınyay 1972), Kocaeli ve çevresinde ise biyo ökolojisi detaylı olarak incelenmiştir (Erkam 1975).  Dış ülkelerde hastalığın İtalya, Fransa ve Almanya’da çok yaygın olarak rastlandığı rapor edilmiştir (Farraris 1926). Son yıllarda İspanya da yapılan bir çalışmada ise, hastalığın ayvada önemli olduğu belirtilmiş, etmenin moleküler karakterizasyonu ve farklı Monilya türlerinin ayvada patojenisitesi belirlenmiştir (Moral ve ark. 2008, Moral ve ark. 2011).

 Monilya hastalıkları ülkemizde  ayva, kayısı, şeftali, erik, kiraz ve vişne meyve bahçelerinin tümünde görülmekte, çiçeklenme ve meyve olgunlaşma periyodunda yağışlar yeterli olduğu sürece bu hastalık önemli zararlar verir. Kirazda çiçek ve sürgünde kuruma, ayvada ise çiçek ve sürgünlerde yanıklığı, yumuşak çekirdekli meyvelerde meyve çürüklüğüne neden olur. Mücadele zamanına geç kalınmaması gerekiyor. Özellikle çiçek zamanı ilaç atımı önemlidir.

Bahar aylarında spor kitleleri, yağmur damlası, sarsıntı, rüzgar, kuş, böcek ve insan  ile yayılmakta ve açık yaralardan, lentisel hücreleri ile meyve kabuğundan da giriş yapabilmektedir. Çevreye kolaylıkla yayılıp enfeksiyona başlar. Nemli hava şartlarında spor kitlelerini çiçek üzerinde görmek mümkün ve enfeksiyona uğrayan çiçekler kahverengi renk alır. Zaman ilerledikçe hasta çiçekler çiçek sapları üzerinde kıvrılıp kurur ve zamk akıntısı oluşturarak dallar üzerinde asılı kalır. 

En önemli nokta kurumuş çiçek ve yaprakların dallarda asılı kalması ve enfeksiyon kaynağı olarak beklemesidir. Mutlaka uzaklaştırılmalıdır.

Ayva ağaçlarında verim kaybı %80-90’ı bulabilmektedir. Ayva ağaçlarında yaprak, çiçek, sürgün, dal ve meyvede kahverengi çürüklük oluşturarak ayva meyvesinde hem hasat öncesi hem de hasat sonrasında verim kaybına neden olan önemli hastalıklardandır. Yurdumuzda ayva yetiştiriciliği yapılan tüm yerlerde görülür.

Mücadelesinde önemli olan kültürel mücadele. Kültürel mücdelede arazide hastalığın görüldüğü ağaçlardaki dallar üzerinde ve yerde enfekteli meyve bırakılmamalı varsa da temizlenmeli, kuru dallar budanmalı ve budanmış dallar araziden uzaklaştırılmalı. Bu tedbirler neticesinde hastalığın görülmesi durumunda kimyasal mücadeleye başvurulmalı. İlk ilaçlama çiçeklenme başlangıcı yani %5-10 çiçekte, ikinci ilaçlama ise tam çiçek zamanında yani çiçek %90-100 aşamasında yapılmalıdır.

 
 
 
Etiketler: , MONİLYA, HASTALIKLARI, (Mumya,, Kahverengi, Çürüklük),
Yorumlar
Sayfalar
Arşiv
Modül 1

Bu modül kullanıcı tarafından yönetilir, ister kod girilir ister iframe ile içerik çekilir. Toplamda kullanıcı 5 modül ekleme hakkına sahiptir, bu modül dahil tüm sağdaki modüller manuel olarak sıralanabilir.